Η διατροφική αυτάρκεια αναφέρεται στην ικανότητα ενός πληθυσμού ή μιας χώρας να παράγει και να καλύπτει τις δικές του βασικές διατροφικές ανάγκες (φρούτα, λαχανικά, όσπρια, αμυλούχες τροφές, κρέας, ψάρια) από εγχώριες πηγές, εξασφαλίζοντας επάρκεια τροφίμων ανεξάρτητα από εξωτερικές εισαγωγές. Αφορά την παραγωγή, την ποσότητα και την ποιότητα των τροφίμων και είναι σημαντική για την επισιτιστική ασφάλεια και την ανθεκτικότητα σε κρίσεις, με έμφαση στις παραδοσιακές μεθόδους και την αυτοσυντήρηση.
Η διατροφική αυτάρκεια δεν αφορά μόνο την επάρκεια σε βασικά είδη διατροφής, αλλά αντανακλά και τις κοινωνικές, περιβαλλοντικές και οικονομικές πολιτικές που υιοθετεί κάθε κράτος για να εξασφαλίσει τη βιωσιμότητα και την ανεξαρτησία του συστήματος εφοδιασμού του. Η ανάλυση αυτή βασίζεται σε δεδομένα από μια μελέτη που δημοσιεύτηκε τον Μάιο του 2025 στο επιστημονικό περιοδικό Nature Food με τίτλο “Gap between national food production and food-based dietary guidance highlights lack of national self-sufficiency” των Stehl, J., Vonderschmidt, A., Vollmer, S. και συνεργατών.
Η συγκεκριμένη μελέτη αξιολόγησε τον βαθμό κατά τον οποίο τα κράτη μπορούν να καλύψουν τις διατροφικές ανάγκες του πληθυσμού τους σε επτά βασικές διατροφικές ομάδες—φρούτα, λαχανικά, όσπρια, αμυλούχες τροφές, κρέας, ψάρια και γαλακτοκομικά—σύμφωνα με τις προτεινόμενες διατροφικές οδηγίες Livewell της WWF, οι οποίες θέτουν σύγχρονα και βιώσιμα πρότυπα διατροφής. Αυτή η κατάταξη αποκαλύπτει πόσο προετοιμασμένο είναι κάθε κράτος να ανταπεξέλθει σε τυχόν διαταραχές στη διεθνή εφοδιαστική αλυσίδα, αλλά και ποιοι γεωγραφικοί, οικονομικοί και πολιτισμικοί παράγοντες επηρεάζουν την αυτάρκεια.
Στη συγκεκριμένη λίστα, η Ελλάδα τοποθετείται στην 50η θέση, έχοντας επάρκεια 525% στα φρούτα, 142% στα λαχανικά, 72% στα όσπρια, 41% στα αμυλούχα, 213% στο κρέας, 53% στα ψάρια και 257% στα γαλακτοκομικά.
Τα οποία όμως πετιούνται ή αφήνονται να σαπίζουν γιατί οι διακρατικές οικονομικές συμφωνίες επιβάλουν εισαγωγές από άλλες χώρες. Το αποτέλεσμα είναι οι ακριβές τιμές και η αμφιβόλου ποιότητας τροφής που φθάνει στα ράφια των σουπερμάρκετ και στην συνέχεια στο πιάτο μας. Η κατάσταση θα επιδεινωθεί με την συμφωνία της mercosur και με την θανάτωση χιλιάδων αιγοπροβάτων.
Υπάρχει λύση;
Ναι και προτείνει μείωση εξάρτησης από εξωτερικές πηγές μέσω της καλλιέργειας, εκτροφής ζώων, αποθήκευσης τροφίμων και μείωσης σπατάλης, Ξεκινώντας από μικρά βήματα όπως λαχανικά σε γλάστρες, , σε μικρά περιβόλια , σε μπαλκόνια και ταράτσες.
Επίσης αγοράζουμε απευθείας από τους παραγωγούς παραμερίζοντας τους μεσάζοντες . Ενισχύουμε την τοπική οικονομία και αποκτούμε σχέση εμπιστοσύνης με τον παραγωγό όσον αφορά τη σχέση ποιότητας τιμής.
Συντηρούμε τρόφιμα μια μακρά περίοδο ακολουθώντας τη σειρά μεθόδων με τις οποίες τα τρόφιμα προστατεύονται από την αλλοίωση.
Στηρίζουμε τον αγώνα των αγροτών και στεκόμαστε δίπλα τους γιατί χωρίς αυτούς δεν επιβιώνουμε.
