Έχουμε αναρωτηθεί πόσες φορές την ημέρα ανοίγουμε το κινητό μας για να ενημερωθούμε σχετικά με ένα δυσάρεστο γεγονός; Πόσες φορές ασυνείδητα αναζητάμε την επόμενη αρνητική είδηση αντί να το κλείσουμε; Το πιο πιθανό είναι να αναζητάμε για πολλά λεπτά ψάχνοντας βαρύγδουπους τίτλους σχετικά με κάτι τρανταχτό που συμβαίνει στην άλλη άκρη του κόσμου. Χανόμαστε σε έναν διαδικτυακό κόσμο γεμάτο μακάβριες ειδήσεις και clickbait άρθρα και «ρουφάμε» τοξίνη και αρνητισμό.
Το doomscrolling είναι η λέξη που περιγράφει «την κατάσταση στην οποία κάποιος αισθάνεται μια σχεδόν εμμονική επιθυμία να περιηγηθεί συνεχώς στις αρνητικές ειδήσεις των μέσων κοινωνικής δικτύωσης.
Οι πλατφόρμες των μέσων κοινωνικής δικτύωσης το κατάλαβαν αυτό και δημιούργησαν αλγόριθμους για να κρατούν τους ανθρώπους ενεργούς σε αυτά, λέει ο Fisher, «καθώς όσο περισσότερο παρακολουθείς ένα συγκεκριμένο είδος περιεχομένου, τόσο θα λαμβάνεις αυτό το περιεχόμενο στη ροή σου, καθώς συνεχίζεις να κάνεις κύλιση”.
Όσο πιο επιρρεπείς γινόμαστε στην κινδυνολογία λοιπόν, τόσο περισσότερο φροντίζει να μας την προσφέρει ο αλγόριθμος. Όλα είναι θέμα προσφοράς και ζήτησης. Τα social media «μαθαίνουν» από τις συμπεριφορές μας, και προσαρμόζουν το περιεχόμενο που μας πλασάρεται σύμφωνα με τα γούστα μας. Υποτίθεται ότι η ενημέρωση σχετικά με τις δυσάρεστες ειδήσεις έχουν σκοπό την προφύλαξη. Παρουσιάζεται σαν μια μέθοδος αποφυγής του άγχους που, τελικά, έχει τα αντίθετα αποτελέσματα. Θέλουμε να ρίξουμε φως σε αυτό που μας το προκαλεί όμως το μόνο που καταφέρνουμε είναι να το διαιωνίσουμε.
Έρευνες έχουν συνδέσει την «κατανάλωση» αρνητικών ειδήσεων με την αύξηση της κατάθλιψης και του άγχους καθώς και των αισθημάτων του φόβου, της παραίτησης και της θλίψης.
Σε βιολογικό επίπεδο, ο χρήστης «ταΐζει» τον εγκέφαλο του συνεχόμενα με κορτιζόλη, την ορμόνη του στρες. Η κορτιζόλη δρα έντονα σε περιόδους στρες και αφορά τον εφοδιασμό του σώματος με ενέργεια. Τα παρατεταμένα στρεσογόνα χρονικά διαστήματα συσχετίζονται με υψηλά επίπεδα κορτιζόλης, που επιβαρύνουν σημαντικά το σώμα μέσω των αυξημένων επιπέδων γλυκόζης αίματος, των διακυμάνσεων του βάρους, της μειωμένης λειτουργίας του ανοσοποιητικού και του αυξημένου κινδύνου για ασθένειες. Σημαντικό σύμπτωμα είναι η μείωση ενέργειας και έλλειψη συγκέντρωσης, η εγκατάλειψη από κάθε διεκδίκηση , η ηττοπάθεια Ένας καταπονημένος οργανισμός «σέρνεται» , έχει μειωμένες αντιστάσεις είναι επιρρεπής σε κάθε είδους αρρώστιες από απλές ιώσεις μέχρι σοβαρές ασθένειες. Με άλλα λόγια ¨δουλεύει» προς όφελος των φαρμακοβιομηχανιών.
Τα υψηλά επίπεδα κορτιζόλης εξουθενώνουν επίσης τον εγκέφαλο οδηγώντας σε ποικιλία προβλημάτων ψυχικής υγείας. Σημαντικό σύμπτωμα είναι η μείωση ενέργειας, η έλλειψη συγκέντρωσης, η εγκατάλειψη από κάθε διεκδίκηση , η ηττοπάθεια. Ο χρήστης κλείνεται στο σπίτι του και βουλιάζει στον καναπέ του.
Γιατί το να χαζεύεις αρνητικές πληροφορίες για ώρες μπορεί να καταστρέψει τη συναισθηματική σου ευεξία, οδηγώντας σε «αρνητικά συναισθήματα, κυνισμό για τον κόσμο, εκνευρισμό και θυμό και μια γενική συναισθηματική κατάσταση αρνητικότητας που συχνά παραμένει για ώρες ή μέρες μετά από μια είδηση», λέει ο Klapow. «Θολώνει την αντίληψή μας για τον κόσμο παρασύροντάς μας στο πραγματικό, αλλά μόνο ένα μέρος, του κόσμου – στο αρνητικό μέρος».
Σε εποχές που πρέπει να έχουμε διαύγεια πνεύματος, για να ξεχωρίζουμε το αληθινό από το ψεύτικο, το σωστό από το σκάρτο αφηνόμαστε να παρασυρθούμε από ένα αυτοματοποιημένο μηχανισμό που εγείρει τον μαζοχισμό μας, μια συμπεριφορά, που εκμεταλλεύεται στο έπακρο ο τρόπος λειτουργίας των social media, χωρίς να αντιλαμβανόμαστε ότι αποτελεί κίνδυνο για την ανθρωπότητα από τη στιγμή που θολώνει το μυαλό μας, ατονεί η κριτική μας σκέψη και το σώμα μας χάνει την ευεξία του και την ενέργεια του.
Αν πράγματι βιώνουμε ένα συγκαλυμμένο υβριδικό πόλεμο όπου φαίνεται να επικρατεί η σκοτεινή πλευρά , σίγουρα τρέφεται ενεργειακά από τον φόβο μας και ικανοποιείται από την αδράνεια μας. Ξέρει καλά ότι μόνοι μας επιλέγουμε την αυτοκαταστροφή μας με το να βουλιάζουμε μέσα στην τραγικότητα γεγονότων για τα οποία δεν μπορούμε να κάνουμε τίποτα και με το να νιώθουμε συνεχώς ανασφάλεια, φόβο , μια μόνιμη αόρατη απειλή ότι ο θάνατος παραμονεύει παντού.
