Το “Quo Vadis?” λατινική φράση που σημαίνει “Πού πηγαίνεις;”
Το “Quo Vadis?” σήμερα παραμένει μια εμβληματική λατινική φράση που σημαίνει «Πού πηγαίνεις;», συνδεδεμένη κυρίως με την παράδοση του Αποστόλου Πέτρου, που ρωτά τον Ιησού καθώς φεύγει από τη Ρώμη, με τον Ιησού να απαντά ότι πηγαίνει στη Ρώμη για να σταυρωθεί ξανά (Rōmam eō iterum crucifīgī).
Σήμερα, η φράση χρησιμοποιείται για να εκφράσει ένα υπαρξιακό ερώτημα για την κατεύθυνση της ζωής. Αυτός ο υπαρξιακός προβληματισμός στην σύγχρονη εποχή όπου οι εξελίξεις τρέχουν με ιλιγγιώδη ταχύτητα, όπου οι μηχανές κατακτούν τον κόσμο και ο άνθρωπος βρίσκεται στο πιο χαμηλό πνευματικό και συνειδησιακό επίπεδο , έρχεται για να μας κρούσει τον κώδωνα του κινδύνου.
Πέρα λοιπόν από τη θρησκευτική διάσταση της έκφρασης , υπάρχει μια υπαρξιακή αγωνία που μας κάνει να αναρωτηθούμε που πάμε ως κοινωνία.
Η αβεβαιότητα για το μέλλον αποτυπώνεται μέσα από τους διεθνείς οργανισμούς η ύπαρξη των οποίων κλονίζεται συθέμελα. Οι εστίες πολέμου και οι ταραχές κορυφώνονται, η Ευρωπαϊκή Ένωση , φανερά κουρασμένη και αποδυναμωμένη αναζητά την ταυτότητα της απέναντι στις προκλήσεις που αντιμετωπίζει μέσω αδιέξοδων πολιτικών της θέσεων στις γεωπολιτικές συγκρούσεις.
Μέσα σε αυτό το γενικευμένο παγκόσμιο κλίμα της αστάθειας και της ρευστότητας, “Quo Vadis” λειτουργεί ως κάλεσμα για αυτοστοχασμό. Με σκέψη διασπασμένη γεμάτη ψηφιακούς περισπασμούς, με ψυχή αποδυναμωμένη από την τοξικότητα που έχει κατακλύσει τα πάντα, με αυξανόμενα ποσοστά κατάθλιψης, το ερώτημα ωθεί το άτομο να αναλογιστεί τον σκοπό της ζωής του και τις αξίες του. Η κυριαρχία των μέσων κοινωνικής δικτύωσης και της αλγοριθμικής πληροφόρησης έχει αλλάξει τον τρόπο που σκεφτόμαστε. Η συνεχής ροή πληροφοριών και ο καταιγισμός των εικόνων εμποδίζει τον βαθύ στοχασμό και την αυτοπαρατήρηση. Ο άνθρωπος συχνά συγχέει την εικόνα με την ουσία, ζώντας σε μια «φούσκα» που τον απομονώνει από την πραγματική ενσυναίσθηση.
Η υπερβολική εστίαση στο «εγώ» έναντι του «εμείς» οδηγεί σε πνευματική ξηρασία και κοινωνική αποξένωση.
Παραδοσιακοί θεσμοί (οικογένεια, κοινότητα, πνευματικές παραδόσεις) που παρείχαν ηθικό προσανατολισμό έχουν κλονιστεί χωρίς να αντικατασταθούν από κάτι εξίσου συνεκτικό.
Καθώς η Τεχνητή Νοημοσύνη και οι αυτοματισμοί αναλαμβάνουν τη λήψη αποφάσεων, ο άνθρωπος τείνει να παραιτηθεί από την κριτική του σκέψη και την ηθική του ευθύνη. Όταν οι απαντήσεις δίνονται έτοιμες από μια οθόνη, το άτομο γίνεται νωθρό, η αναζήτηση της αλήθειας ατονεί, ή σκέψη συρρικνώνεται και όλα οδηγούν σε μια πνευματική νάρκωση.
Οι οδύνες πριν να γεννηθεί το καινούριο
Η αστικοποίηση και η τεχνολογική απομόνωση έχουν αποκόψει τον άνθρωπο από την επαφή με την φύση, η οποία ιστορικά αποτελούσε πηγή έμπνευσης και πνευματικής ανάτασης.
Ωστόσο, πολλοί υποστηρίζουν ότι δεν βρισκόμαστε σε παρακμή, αλλά σε μια επώδυνη μετάβαση. Είναι το βαθύ σκοτάδι πριν έρθει το άπλετο Φως..
Ξεκάθαρα η εποχή μας είναι το «ναδίρ» αλλά αποτελεί το «σκαλοπάτι» για μια νέα συνείδηση. Από μας εξαρτάται η πορεία της ανθρωπότητας, από την ατομική ή συλλογική απάντηση στο ερώτημα “Quo Vadis?”. Η πνευματικότητα δεν χάνεται, αλλά συχνά «θάβεται» κάτω από τον θόρυβο της καθημερινότητας, περιμένοντας τη συνειδητή προσπάθεια για να αναδυθεί ξανά.
Η στροφή προς την εσωτερική αναζήτηση, που δεν εξαρτάται απαραίτητα από θρησκευτικά δόγματα αλλά από μια ανάγκη για επαναξιολόγηση των αξιών γίνεται από επιθυμία ανάγκη. Είμαστε στο μεταίχμιο μιας Νέας Εποχής και Πνευματικής Αναγέννησης, όπου οι παλιές δομές του εγωπαθούς αυτισμού και της εσωστρέφειας καταρρέουν για να δώσουν χώρο σε μια πιο αυθεντική και πιο συλλογική ύπαρξη.
Έλενα Καράμπελα
