Η “ψηφιακή αθανασία” αναφέρεται στην ιδέα της διατήρησης της ανθρώπινης συνείδησης ή προσωπικότητας μετά τον θάνατο, μέσω της ψηφιακής αναπαράστασης και αποθήκευσης. Αυτό θα μπορούσε να περιλαμβάνει την καταγραφή και αναπαραγωγή των σκέψεων, των αναμνήσεων, των συναισθημάτων και των συμπεριφορών ενός ατόμου σε ένα ψηφιακό περιβάλλον, επιτρέποντας έτσι τη διατήρηση της ψηφιακής του παρουσίας.
Οι γκουρού της τεχνολογίας υπόσχονται ένα εγγύς μέλλον όπου οι αγαπημένοι μας ή ακόμα και εμείς οι ίδιοι θα μπορούμε, με τη δημιουργία ενός ψηφιακού άβαταρ, να συνεχίσουμε να «ζούμε» και μετά θάνατον και να επικοινωνούμε με τα αγαπημένα μας πρόσωπα. Δημιουργείται δηλαδή ένα chatbot, με το οποίο μπορούν να επικοινωνούν οι συγγενείς και οι φίλοι των εκλιπόντων. Μάλιστα, υπάρχουν ήδη εταιρείες που δίνουν τη δυνατότητα στους χρήστες να εμπλουτίσουν με ψηφιακά δεδομένα (ηχογραφήσεις φωνής, φωτογραφίες ή και βίντεο) τα άβαταρ αγαπημένων τους ανθρώπων ώστε στην περίπτωση θανάτου να μπορούν να έρχονται σε επαφή και να επικοινωνούν μαζί τους. Καθώς η Τεχνητή Νοημοσύνη εξελίσσεται πλέον με ιλιγγιώδεις ρυθμούς η δημιουργία αυτών των chatbots όχι μόνο είναι εφικτή στις μέρες μας, αλλά υπόσχεται στο μέλλον να “καταργήσει» τον θάνατο.
Ζούμε σε έναν πολιτισμό που αρνούμαστε τον θάνατο, ακόμα και το γήρας αντιμετωπίζεται ως ασθένεια και κάνουμε τα πάντα να διατηρηθούμε νέοι.
Το μόνο σίγουρο στη ζωή είναι ο θάνατος.
Και εμείς χωμένοι βαθιά μέσα στον κόσμο της Ύλης και της κατανάλωσης, παρασυρόμαστε από τις ατέρμονες επιθυμίες και τις πλασματικές ανάγκες που δεν αντιλαμβανόμαστε αυτή τη βεβαιότητα και προσπαθούμε να την ξορκίσουμε και να την πολεμήσουμε με κάθε τρόπο..
Ωστόσο είναι η ιδέα του θανάτου που υπάρχει στη ζωή μας σε συνειδητό ή ασυνείδητο επίπεδο, και κάνει τη ζωή μας να αποκτήσει νόημα..
Ναι, η απώλεια και ο θάνατος είναι το υψηλό τίμημα της ζωής. Όμως οι άνθρωποι που «έκαμαν οίστρο της ζωής τον φόβο του θανάτου» κατά τον Ανδρέα Εμπειρίκο, έφτιαξαν αυτοκρατορίες, πολιτισμούς, δημιούργησαν τέχνη, επιστήμη και σηκώνονται κάθε μέρα από το κρεβάτι τους για να αγαπήσουν, να παθιαστούν, να ονειρευτούν, να κλάψουν και να γελάσουν, να συνεχίζουν να αγωνίζονται. Ο άνθρωπος αντιλαμβάνεται ότι θα πεθάνει και στον χρόνο που έχει, μεγαλουργεί».
Η επίγνωση του θανάτου τον οδηγεί σε μια γεμάτη και δημιουργική ζωή , σε σχέσεις με αγάπη και κατανόηση ..
Το δημιούργημα του Θεού ονομάστηκε άνθρωπος επειδή ξέρει το πεπερασμένο της φύσης του. Η αποστολή του δεν είναι να παρατείνει επ΄ άπειρον το επίγειο ταξίδι του αλλά να του προσδώσει την αξία και το ειδικό βάρος που του αναλογεί. Έχει συμφιλιωθεί με την ιδέα της φθαρτότητας όσο και αν πονάει από την απώλεια των αγαπημένων του, ή φοβάται από το άγνωστο μιας άλλης μεταθανάτιας διάστασης. Αν επένδυε περισσότερο στη ψυχή του και στο πνεύμα του αυτή η μετάβαση θα ερχόταν με ένα πιο γαλήνιο και ειρηνικό τρόπο.
Προσωπικά, η ιδέα του άβαταρ ενός αγαπημένου προσώπου που έφυγε από τη ζωή μου δημιουργεί μεγαλύτερη θλίψη. Προτιμώ να το ανακαλώ στη μνήμη μου όπως το έζησα . Να νιώθω τα βιώματα και τα συναισθήματα που μοιραστήκαμε ,να αισθάνομαι την αγκαλιά του, το βλέμμα του , το χαμόγελο του, την ζεστασιά της της καρδιάς του.
Ο Σωκράτης μας υπενθυμίζει ότι η «Φιλοσοφία ἐστί μελέτη θανάτου». Αυτό δεν σημαίνει απλώς τη μελέτη του βιολογικού θανάτου, αλλά την προετοιμασία για μια ζωή που οδηγεί στην αρετή και την αλήθεια, και επομένως, στην απελευθέρωση της ψυχής από το σώμα. Η φιλοσοφία, ως “μελέτη θανάτου”, ενθαρρύνει την αυτογνωσία, την αποδέσμευση από τα εγκόσμια πάθη και την αναζήτηση της αλήθειας, προετοιμάζοντας τον άνθρωπο για την μετά θάνατον ζωή.
Και όπως είπε Ο Ίρβιν Γιάλομ «Ο θάνατος με έναν τρόπο είναι τόσο παρών, όσο και η ίδια η ζωή».
Αρκεί να αποδεχτούμε την αλήθεια και να αντισταθούμε σε μια κοινωνία που μας έμαθε να ζούμε μέσα στο ψέμα.
Έλενα Καράμπελα
